Speleologija

Speleologijom se bavim od davne 1993. godine. Moja prva speleološka iskustva su od 1988. godine kada sam nekoliko puta išao sa članovima speleološkog društva Ponir na njihove vikend akcije. Poslije završetka građanskog rata u Bosni i Hercegovini sam više bio angažovan u speleološkim istraživanjima. Početkom 2000. godine sa speleolozima Kecman Brankom i Grbić Tomicom te ostalim entuzijastima speleologije smo pokrenuli inicijativu na osnivanju Speleološkog kluba Gremlini. Smatrali smo da je došao momenat da banjalučka speleologija dobije novi zamah u kvalitetu svojih aktivnosti. U tom periodu smo Kecman Branko i ja odslušali teorijski dio ispita u Institutu za sport u Beogradu. U organizaciji Hrvatskog speleološkog saveza (HSS) sam izašao na polaganje stručnog dijela ispita za stručno zvanje „Instruktor speologije. Dana 22. 06. 2002. godine sam u Fužinama, Hrvatska,  pred Povjerenstvom HSS, kojom je predsjedavao prof. Dr. Mladen Garašić odbranio praktičan dio ispita i stekao zvanje „Instruktor speleologije“ pod brojem IS 023

U prostorijama Osnovne škole Stanko Rakita u Vrbanji imamo uređeno vježbalište za treninge. Vježbalište je napravljeno po svjetskim standardima sa mogućnošću obrade svih tehnika rada sa užetom.

Sa speleološkim klubom Gremlini smo radili mnogobrojne objekte. Imamo raširenu saradnju sa mnogim klubovima u regiji. Naši članovi su učestvovali u akcijama drugih klubova kod nas i u inostranstvu. Radili smo za potrebe Republičke agencije za traženje nestalih RS na poslovima ekshumacije civila i vojnika koji su bačeni u jame na teritoriji Bosne i Hercegovine. Jedan od najvećih poslova je bio na ekshumaciji i deminiranju jame Perna pored Bosanske Krupe, u neposrednoj blizini sela Bokani.

Statistika radova u jami Perna pored Bosanske Krupe 

Maksimalna dubina 135 metara.

Radnih dana 48,

Postavljeno kablova (koaksijalni, energetski i telefonski)1000 metara.

Postavljeno kamera 4 kom.

Postavljeno klinova u stijenu (spitova) 35 kom. prosjek postavljanja 20 minuta. Ukupno 700 minuta ili10 sati i 15 minuta.

Postavljeno užadi:570 metara. Užad za rad, izvlačenje NUS, za spašavanje i osiguravanje.

Metalne ljestve u dužini preko 40 metara.

Dno jame (3 sipar- velika galerija): 270 m2. kopano prosječno na dubinu od 0.9 metara. Prekopano 243 m3.

Drugi sipar:41 m2. kopano prosječno na dubinu od 0.8 metara.

Prekopano 32.8 m3.

Prvi sipar: 71 m2. kopano prosječno na dubinu 0.6 metara.

Prekopano 42.6 m3.

Ukupno je obrađeno 382 m2 i prekopano 318.4 m3 površine (kamen, blato i smeće).

U jami je naizmjenično radilo 8 ljudi (speleolozi, demineri, antropolozi i radnici).

Ukupno provedeno vrijeme u jami za vrijeme izvođenja radova iznosi 622 sata (10 dana i 3 sata).

Ukupno savladana dubina u jami svih učesnika zajedno iznosi 11 325 metara.

Ukupno izvađeno iz jame:

Neksplodiranih ubojnih sredstava (NUS): 63

Hemijskih borbenih sredstava: 100

Dijelova fragmenata skeletnih ostataka ljudskog porijekla: 659

Ostalih ostataka: 23

Odloženo NUS u donju galeriju zbog nemogućnosti iznošenja na površinu: 11 

Napraviti manje galerije sa strane gdje staviti slike sa treninga, nekog od aktuelnih poslova, Perna obavezno (vidjeti da se nabaci onaj film sa TV iz Perne),

Napraviti manju galeriju od cvorova (opet sa strane staviti manje galerije kako se prave cvorovi). U toj galeriji staviti I neki od linkova na tu temu.

Speleologija

Speleologija (grčki  : spelaion-pećina + logos-riječ, govor) je nauka koja istražuje nastanak i razvoj jama i pećina. Speleologija je interdisciplinarna nauka, kombinira znanje hemije, bilogije, geologije, meteoroligije, kartografije, sporta; te analizira i prati podzemne vode i puteve. Ukratko, speleologiju možemo opisati kao istraživanje jama i pećina. Samim nazivom istraživanje ulazimo u domen nauke a istraživanje predstavlja naučni rad. Istraživači su osobe koje se bave naučnim radom kroz koji se dolazi do novih zaključaka i spoznaja. Znači da je speleologia nauka a speleolozi jedna vrsta naučnika.

Riječ speleologija prvi put je upotrebio francuz  Edward Alfred Martel na jednom geološkom skupu koji se održao u Francuskoj 1893 godine. On je tada speleologijom nazvao sve djelatnosti koje se obavljaju u istraživanju pećina i jama kao što su ulaženje, proučavanje i tumačenje, a koja se obavljaju upotrebom svih raspoloživih tehnika.

Ovakvo jedno istraživanje bi bilo nemoguće bez silazaka u speleološke objekte. Silasci se izvode posebnom tehnikom i velikim fizičkim naporom za savladavanje mnogih prepreka u unutrašnjosti zemlje.Pošto je potreban fizički napor kao i psihofizička spremnost uz koje se dolazi do rezultata onda speleologiju možemo svrstati i u rekreativni sport.

Speleologijom se može baviti svaka osoba, amaterski ili profesionalno zavisno da li za taj svoj trud dobija naknadu. Za savladavanje prepreka na koje se nailazi u istraživanju potrebno je, pored dobre fizičke speremnosti i veoma dobro poznavanje tehnika koje se upotrebljavaju u speleologiji. To su posebne tehnike koje se moraju naučiti i nadopunjavati skoro svakodnevno. Tehnike kao postavljanje i opremanje vertikalnih dijelova pećina i jama je kompleksan i veoma naporan posao koji mogu obavljati samo veoma iskusni speleolozi. Iskustva se stiču vremenom a početne osnove na kursevima koje vode i održavaju društva ili savezi.

Zašto se pojedine osobe bave speleologijom je jedno od najčešćih pitanja koje se postavlja. Laici se bave ovom sportsko-naučnom disciplinom radi fizičkog napora i ispitivanja svojih granica i mogućnosti, radi ispitivanja nepoznatog, težnje da se dođe do mjesta koje niko nikada nije vidio, ljepote koje se vide i dožive u podzemlju a možda ga neka posebno privuče po mu to istraživanje postane i zvanje.

Koristi od spelogije su koristi iz više sfera. Naučno istraživanje pećina i jama može se iskoristiti u izgradnji tunela i cesta, u iskorištavanju podzemnih rezervoara vode za snabdjevanje stanovništva te u uređenju pećina za turističke posjete. Pored ovih primjera koristi u speleologiji se nadograđuju i psiho-fizičke sposobnosti. Savladavanjem prepreka kod osobe se javlja osjećaj samopouzdanja, jača ego, uz druženja koja su sastavni dio speleologije proširuju se i jačaju međuljudske veze i mnoge druge pozitivne osobine kod osoba. Speleologija ja nauka kao i sportska disciplina koja se bavi sistematskim istraživanjem pećina i jama.

Speleoloski klub Gremlini iz Banja Luke je osnovan na inicijativu grupe entuzijasta Grbić Tomice, Kecman Branka i Dujaković Zorana 2000 godine. Nakon održane osnivačke skupštine u prostorijama Tehnološkog fakulteta Univerziteta u Banja Luci klub je počeo da egzistira. Prvi izabrani predsjednik kluba je Dujaković Zoran a prvi sekretar kluba je Kecman Branko. Nakon prvih nekoliko škola speleologije već se okupilo dovoljno članova da može da se uspješno radi. U tom periodu su dvojica članova (Kecman Branko i Dujaković Zoran) uspješno odslušala predavanja u Institutu za Sport u Beogradu i stekla zvanja stručnjaka u sportu (teorijski dio) i nakon toga u Hrvatskom speleološkom savezu položili za zvanje Instruktor speleologije (u Fužinama 2002. Godine) kod mentora profesora Garašića, jednog od najvećih svjetskih autoriteta iz oblasti speleologije,  koji je tada bio predsjednik Hrvatskog speleološkog saveza. Trenutno jedina dvojica internacionalnih instruktora speleologije u BiH. Aktivno su radili sa profesorom Radenkom Lazarevićem iz Beograda, legendom jugoslavenske speleologije i autorom nekoliko kapitalnih knjiga iz oblasti geomorfologije. Nakon uspostavljene uspješne saradnje sa institucijama Grada Banja Luka, Vlade RS, Komisije za traženje nestalih i Vlade BiH klub je dobio ponude da bude angažovan na nekoliko kapitalnih projekata iz oblasti speleologije na teritoriji BiH. Tu se prvenstveno misli na angažovanju pri pretraživanju terena i traženju nestalih iz prethodnog gradjanskog rata u BiH. Bili su angažovani na nekoliko desetina lokacija gdje su uspješno uradili pretraživanje terena, dokumentovanje nalaza, vađenje posmrtnih ostataka ljudskog porijekla i po potrebi deminiranje tih objekata. U svom radu su aktivno radili sa internacionalnim stručnjacima iz oblasti speleologije, forenzike, patologije, sudske medicine, kriminalistike, sudskim organima  i organima gonjenja. Između ostalog je Speleološki klub Gremlini bio angažovan pri ekshumaciji jame Perna pored Bosanske krupe gdje su radili 48 radni dan na objektu dubine 135 metara i gdje su izvadili 11 skeletnih ostataka ljudskog porijekla, preko 200 NUS (neeksplodirana ubojna sredstva- mine i granate) te preko 200 hemijskih bojnih otrova.  Po poznatoj literaturi to je dosada najdublji speleološki objekat iz koga je rađeno deminiranje i ekshumacija, nezvanično svjetski rekord.  U njihovom radu su bili angažovani timovi deminera, internacionalne i domaće policije.   Svoje aktivnosti klub trenutno održava kroz sportske aktivnosti, treninge koji se održavaju u Osnovnoj Školi Stanko Rakita u naselju Vrbanja te kroz profesionalna angažovanja pri izvođenju radova. Trenutno aktivno sarađuju sa nekoliko saveza i klubova iz okruženja te su bili gosti na domaćim istraživanjima kao i u gostima kod drugih organizacija. 

Opisati speleološki nakit

Opisati tehnike u speleologiji

Opisati čvorove i kako se prave

chaise double

http://www.ussartf.org/ropes_knots.htm

http://www.realknots.com/knots/

http://us.fotolia.com/id/34158128

http://infoz.ffzg.hr/dku/TIZ2/plava%20planina/cvorovi.htm